Logo

tel. +48 502 568 281

Dofinansowanie spółki z o.o.

26/02/2019 ,

By Agnieszka Jakubowska - Gregier

With 0 comments

Zdarza się, że w trakcie funkcjonowania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zachodzi konieczność jej dofinansowania, tj. pozyskania przez spółkę środków finansowych na bieżącą działalność lub inwestycje. Wówczas wspólnicy stają przed koniecznością wyboru najkorzystniejszej zarówno z ich punktu widzenia, jak i spółki formy jej dofinansowania. Chodzi o przede wszystkim o kwestie podatkowe.

 

Podwyższenie kapitału zakładowego spółki

Pierwszym sposobem dokapitalizowania spółki jest podwyższenie kapitału zakładowego spółki. Może to nastąpić poprzez podwyższenie wartości nominalnej udziałów istniejących lub ustanowienie całkowicie nowych (art. 257 § 2 k.s.h.).

Podwyższenie kapitału zakładowego co do zasady będzie neutralne podatkowo pod kątem podatków dochodowych. Niemniej jednak przy podwyższeniu kapitału zakładowego powstanie zobowiązanie z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych w stawce 0,5% od podstawy opodatkowania.  Zgodnie z art. 6 ust 9 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wartość tę pomniejsza się o koszty związane z procedurą jego podwyższenia, tj. o kwotę taksy notarialnej wraz z podatkiem od towarów i usług pobranej przez notariusza oraz opłaty związane z rejestracją zmian w KRS (500 zł). Pomimo, że podwyższenie kapitału zakładowego następuje dopiero z chwilą wpisania tej zmiany w rejestrze przedsiębiorców to PCC należy rozliczyć już wcześniej, tj. w terminie 14 dni od dnia podjęcia uchwały wspólników w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego.

 

Pożyczka

Drugim sposobem dofinansowania spółki jest pożyczka udzielona przez wspólników spółce. Pożyczka może być udzielona nieodpłatnie, tzn. bez oprocentowania, przy czym wiązać się to będzie z pewnymi konsekwencjami, o czym poniżej.

Udzielenie pożyczki spółce podobnie jak podwyższenia kapitału zakładowego co do zasady będzie neutralne podatkowo pod względem podatków dochodowych. Dla pożyczkodawcy udzielona pożyczka nie jest kosztem uzyskania przychodu, a zwrócona przychodem. Natomiast dla pożyczkobiorcy odwrotnie, tj. otrzymana pożyczka nie jest przychodem, a zwrócona kosztem jego uzyskania. Obowiązek podatkowy powstanie jednak w sytuacji, gdy wspólnik spółki z o.o. udzieli tej spółce nieoprocentowanej pożyczki. Otrzymanie gotówki w ramach nieoprocentowanej pożyczki stanowi bowiem przychód z nieodpłatnych świadczeń, którego wysokość stanowią odsetki, jakie należałoby uiścić w wolnym i niespekulacyjnym obrocie prawnym (por. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2011 roku, sygn.. akt II FSK 1938/09, publ. LEX).

Ewentualne skutki podatkowe mogą pojawić się również przy umorzeniu przez wspólnika pożyczki. W takiej sytuacji po stronie spółki (pożyczkobiorcy) może powstać przychód. Neutralność podatkowa odnosi się wyłącznie do należności głównej, tzn. kwoty pożyczki. Natomiast w odniesieniu do kosztów zaciągnięcia pożyczki będą one uznawane odpowiednio za przychód (dla wspólnika) i koszt uzyskania przychodu (dla spółki).

Warto również wskazać, że pożyczka udzielona spółce przez jej wspólnika jest zwolniona z podatku od czynności cywilnoprawnych (art. 9 pkt 10 lit i ustawy o podatku o czynności cywilnoprawnych).

 

Dopłata

Dofinansowanie spółki może nastąpić również poprzez wniesienie do niej dopłat. Zgodnie z art. 177 § 1 k.s.h. obowiązek wniesienia dopłat musi wynikać z postanowień umowy spółki. Ratio legis rozwiązania zawartego w art. 177 § 1 k.s.h. jest takie, że każdy wspólnik musi mieć świadomość, jakie dodatkowe zobowiązanie może zostać na niego nałożone wolą większości.

Również w odniesieniu do dopłat ustawodawca na gruncie podatku dochodowego od osób prawnych przyjął koncepcję neutralności dopłat. Zarówno ich wniesienie, jak i zwrot nie stanowi przychodu lub kosztu po stronie wspólnika, jak i spółki. Tym samym, kwota dopłat wniesionych do spółki z o.o. nie jest uwzględniana przy ustalaniu wysokości podstawy opodatkowania w podatku CIT. Następuje to jednak pod warunkiem, że dopłaty zostały wniesione zgodnie z przepisami kodeksu spółek handlowych.

Dopłaty wspólników podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Stawka podatku od czynności cywilnoprawnych wynosi 0,5% podstawy opodatkowania (kwoty dopłat). Podatek powinien zostać zapłacony przez spółkę w terminie 14 dni od dnia podjęcia przez wspólników uchwały o wniesieniu dopłat.

Jak widać dofinansowanie spółki z o.o. może nastąpić na kilka sposobów. Wybór konkretnego rozwiązania zależy przede wszystkim od okoliczności i celu, jaki przyświeca dofinansowaniu.

Czynność prawna dokonana przez fałszywy organ

15/10/2015 ,

By Agnieszka Jakubowska - Gregier

With 0 comments

W literaturze i orzecznictwie Sądu Najwyższego zarysowały się dwa odmienne stanowiska w zakresie oceny skutków dokonania w imieniu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością czynności przez fałszywy organ. Chodzi mianowicie o to, czy możliwe jest de lege lata w ogóle przyjęcie konstrukcji tzw. fałszywego organu osoby prawnej i zastosowanie per analogiam przepisu art. 103 k.c. dotyczącego instytucji tzw. fałszywego pełnomocnika (falsus procurator).

Część doktryny oraz judykatury całkowicie neguje taką możliwość uznając, iż  czynność dokonana przez fałszywy organ osoby prawnej jest bezwzględnie nieważna i nie podlega konwalidacji (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2009 roku, sygn.. akt II CSK 180/09, wyrok z dnia 12 grudnia 1996 roku, sygn. akt I CKN 22/96, wyrok z dnia 16 grudnia 2004 roku, sygn. akt V CK 674/03, publ. Legalis).

Całkowicie odmienny pogląd, który co raz częściej jest powielany przez sądy powszechne zajął Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 14 września 2007 roku, sygn. akt III CZP 3/107. W uchwale tej powołano się na treść art. 103 k.c. zgodnie z którym jeżeli zawierający umowę jako pełnomocnik nie ma umocowania albo przekroczy jego zakres, ważność umowy zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta. Mając na uwadze powyższy przepis Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, iż w przypadku, gdy mamy do czynienia z czynnością dokonaną przez fałszywy organ możliwie jest zastosowanie w drodze analogi art. 103 k.c. i w konsekwencji potwierdzenie wadliwej umowy przez uprawniony zarząd spółki. Niniejszy pogląd został później powielony również przez składy innych sędziów Sądu Najwyższego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2014 roku, sygn.. akt III CSK 33/13 oraz z dnia 26 kwietnia 2013 roku, sygn.. akt II CSK 482/12 czy uchwała Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 2012 roku, sygn.. akt III CZP 78/12). Zgodnie zatem z powyższą interpretacją sankcją dla działania w imieniu osoby prawnej w charakterze jej organu bez kompetencji do tego lub z przekroczeniem takich kompetencji będzie sankcja bezskuteczności zawieszonej, a nie nieważność całej czynności prawnej. Dopiero brak potwierdzenia tej czynności przez właściwie umocowany organ spółki skutkować będzie nieważnością czynności.

Natomiast odpowiedzialność rzekomego organu została uregulowana w art. 39 § 1 k.c., zgodnie z którym kto jako organ osoby prawnej zawarł umowę w jej imieniu nie będąc jej organem albo przekraczając zakres umocowania takiego organu, obowiązany jest do zwrotu tego, co otrzymał od drugiej strony w wykonaniu umowy, oraz do naprawienia szkody, którą druga strona poniosła przez to, że zawarła umowę nie wiedząc o braku umocowania. Natomiast żadnej odpowiedzialności nie ponosi rzekomo reprezentowana osoba prawna.

Kancelaria Adwokacka Agnieszka Jakubowska - Gregier
ul. Puławska 22 lok. 6, 05-500 Piaseczno, tel. 502 56 82 81, email: [email protected]