Logo

tel. +48 502 568 281

Ciąża w okresie wypowiedzenia

04/10/2016 ,

By Agnieszka Jakubowska - Gregier

With 0 comments

Powszechnie znany jest fakt , że nie można wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę z pracownicą w okresie ciąży oraz urlopu macierzyńskiego. Od powyższej zasady istnieją jednak wyjątki. Po pierwsze zakaz wypowiadania umów w okresie ciąży nie dotyczy pracownicy w okresie próbnym nieprzekraczającym jednego miesiąca. Po drugie pracodawca może rozwiązać umowę o pracę, jeżeli zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownicy i reprezentująca ją zakładowa organizacja związkowa wyraziła zgodę na rozwiązanie umowy. Po trzecie rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę za wypowiedzeniem w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego może nastąpić tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy.

Powyższy zakaz wypowiedzenia (i rozwiązania) przez pracodawcę umowy o pracę z pracownicą w okresie ciąży i urlopu macierzyńskiego nie oznacza, że wypowiedzenie nie wywołuje skutku prawnego w postaci rozwiązania umowy o pracę. Jest to wypowiedzenie niezgodne z prawem, a skutki tego określone są w art. 45 § 1 k.p. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 sierpnia 2010 roku, sygn. akt I PK 17/10, publ. LEX). Powyższe oznacza, że w przypadku wypowiedzenia umowy o pracę wbrew ww. zasadom pracownica może wystąpić do sądu pracy o przywrócenie do pracy lub odszkodowanie.

Oczywiście żaden przepis nie zabrania, aby pracownica sama rozwiązała łączącą ją z pracodawcą umowę o pracę, przy czym w sytuacji, gdy składając wypowiedzenie nie wie, że jest w ciąży to wówczas na podstawie art. 84 k.c. w zw. z art. 300 k.p. może uchylić się od jego skutków prawnych.

Natomiast co zrobić, gdy pracownica zachodzi w ciążę dopiero w okresie wypowiedzenia? Czy w takiej sytuacji może ona uchylić się od skutków prawnych swojego oświadczenia o wypowiedzeniu lub niekwestionowania tego wypowiedzenia? Tak, albowiem pracownica, która początkowo nie kwestionowała wypowiedzenia jej umowy o pracę, może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną, gdy po dokonaniu wypowiedzenia okazało się, że jest w ciąży lub gdy w okresie wypowiedzenia zaszła w ciążę (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 2001 roku, sygn.. akt I PKN 330/00, publ. LEX). Powyższe oznacza, że pracownica, która w czasie wypowiedzenia zaszła w ciążę, powinna zwrócić się do pracodawcy z żądaniem przywrócenia do pracy, a w razie odmowy – wnieść powództwo do sądu (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 2001 roku, sygn.. akt I PKN 330/00, publ. LEX).

Jednakże art. 177 § 1 k.p., wprowadzający zakaz wypowiadania umowy o prace w okresie ciąży nie daje podstawy do uznania za niezgodne z prawem rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron zawartym z pracodawcą przez pracownicę, która nie była w ciąży, a zaszła w ciążę przed określonym w porozumieniu terminem rozwiązania umowy (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 października 2007 roku, sygn. akt II PK 24/07, publ. LEX)

W razie odmowy przez pracodawcę przywrócenia pracownicy w ciąży do pracy na poprzednich warunkach pracownica w terminie 7 dni od daty uzyskania potwierdzenia, że spodziewa się dziecka powinna złożyć pozew w tej sprawie.

Wpis został opublikowany również na portalu Infor.pl http://ksiegowosc-budzetowa.infor.pl/kadry-i-place/zatrudnianie-i-zwalnianie/747283,Ciaza-a-okres-wypowiedzenia.html

Wykorzystanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z celem

07/09/2015 ,

By Agnieszka Jakubowska - Gregier

With 0 comments

Wykorzystanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego celem, np. podjęcie w trakcie zwolnienia innej pracy, wyjazd na wakacje czy zrobienie remontu w domu może zostać uznane za naruszenie obowiązków pracowniczych i w konsekwencji skutkować zastosowaniem w stosunku do pracownika kar porządkowych, a nawet rozwiązaniem umowy o pracę. Potwierdził to Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 21 października 1999 roku w sprawie I PKN 308/99 (publ. Legalis) uznając, iż wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego przeznaczeniem może być naruszeniem podstawowych obowiązków pracowniczych i stanowić uzasadnioną przyczynę rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 k.p. tylko wtedy, gdy pracownikowi można przypisać winę, co najmniej w postaci rażącego niedbalstwa.

Pamiętać jednak należy, iż wykonywanie w trakcie zwolnienia lekarskiego pracy nie zawsze będzie traktowane jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych w rozumieniu art. 52 § 1 k.p., albowiem uzależnione jest to od tego czy wykonywanie pracy jest sprzeczne z zaleceniami lekarskimi. W przypadku, gdy wykonywanie pracy nie będzie sprzeczne ze wskazaniami lekarza to jej wykonywanie nie będzie stanowić ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 marca 2008 roku, sygn.. akt II PK 332/-7, publ. Legalis oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lipca 2000 roku, sygn.. akt I PKN 733/99, publ. Legalis).

Warto również wskazać, iż nadużycie korzystania ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego samo w sobie nie może zostać zakwalifikowane jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych. Jednakże pracownik, który w czasie zwolnienia lekarskiego podejmuje czynności sprzeczne z jego celem, jakim jest odzyskanie zdolności do pracy, a zwłaszcza czynności prowadzące do przedłużenia jego nieobecności w pracy to należy uznać, iż swoim działaniem godzi w dobro pracodawcy i działa sprzecznie ze swoimi obowiązkami (lojalność wobec pracodawcy; obowiązek świadczenia pracy i usprawiedliwienia nieobecności), co w konkretnych przypadkach może zostać uznane za ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 1 lipca 1999 roku, sygn.. akt I PKN 136/99, publ. Legalis).

Jeżeli pracodawca ma wątpliwości czy pracownik wykorzystuje zwolnienie lekarskie zgodnie z celem to może on podjąć działania zmierzające do kontroli sposobu wykorzystania przez pracownika zwolnienia lekarskiego. Zgodnie bowiem z art. 68 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych w razie choroby i macierzyństwa Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz płatnicy składek (pracodawca) są uprawnieni do kontrolowania ubezpieczonych co do prawidłowości wykorzystywania zwolnień od pracy zgodnie z ich celem oraz są upoważnieni do formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich, przy czym uprawnienie to przysługuje wyłącznie tym pracodawcom, którzy zatrudniają co najmniej 20 pracowników. Powyższe oznacza, iż pracodawca ma prawo samodzielnie przeprowadzić kontrolę (o ile zatrudnia co najmniej 20 pracowników) lub złożyć wniosek do ZUS o wszczęcie postępowania kontrolnego.

*Tekst został opublikowany również na portalu Infor http://ksiegowosc-budzetowa.infor.pl/kadry-i-place/zatrudnianie-i-zwalnianie/732564,Skutki-wykorzystania-zwolnienia-lekarskiego-niezgodnie-z-przeznaczeniem.html 

Sprzeciw od kary porządkowej

20/04/2015 ,

By Agnieszka Jakubowska - Gregier

With 0 comments

W przypadku zastosowania przez pracodawcę kary porządkowej pracownik w terminie 7 dni od daty zawiadomienia go o ukaraniu może wnieść sprzeciw od kary porządkowej. W tym miejscu warto przypomnieć za co i kiedy pracodawca może nałożyć na pracownika karę porządkową. Zgodnie z art. 108 § 1 i 2 k.p. pracodawca za nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonej organizacji i porządku pracy, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów przeciwpożarowych, a także przyjętego sposobu potwierdzania przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy, może zastosować wobec pracownika karę upomnienia oraz karę nagany, zaś w przypadku nieprzestrzeganie przez pracownika przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy lub przepisów przeciwpożarowych, opuszczenie pracy bez usprawiedliwienia, stawienie się do pracy w stanie nietrzeźwości lub spożywanie alkoholu w czasie pracy – pracodawca może również stosować karę pieniężną. Wskazać należy, iż kara nie może być zastosowana po upływie dwóch tygodni od powzięcia wiadomości o naruszeniu obowiązku pracowniczego i po upływie trzech miesięcy od dopuszczenia się tego naruszenia.

Przed nałożeniem kary porządkowej pracodawca ma obowiązek wysłuchać pracownika.
Pracodawca ma prawo zastosować karę porządkową bez uprzedniego wysłuchania pracownika jedynie w przypadku, gdy ten zrezygnował ze stworzonych mu w określonym miejscu i czasie możliwości ustnego złożenia wyjaśnień, bądź wybrał pisemną formę ich wyrażenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1999 roku w sprawie I PKN 114/99, publ. Legalis).

O zastosowanej karze pracodawca zawiadamia pracownika na piśmie, wskazując rodzaj naruszenia obowiązków pracowniczych i datę dopuszczenia się przez pracownika tego naruszenia oraz informując go o prawie zgłoszenia sprzeciwu i terminie jego wniesienia. Powyższe oznacza, iż pracodawca zobowiązany jest dokładnie wskazać, jakie zachowanie ze strony pracownika stanowi przesłankę zastosowanej kary, bowiem brak ww. elementów uniemożliwia dokonanie ustaleń czy pracownik faktycznie dopuścił się naruszeń, o których mowa w art. 108 k.p. oraz czy terminy określone w art. 109 k.p. do zastosowania kary porządkowej zostały zachowane i w konsekwencji uniemożliwia ustalenie czy nałożenie kary porządkowej nastąpiło zgodnie z prawem.

Tak jak zostało wskazane powyżej jeżeli zastosowanie kary nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa, pracownik może w ciągu 7 dni od dnia zawiadomienia go o ukaraniu wnieść sprzeciw od kary porządkowej. O uwzględnieniu lub odrzuceniu sprzeciwu decyduje pracodawca po rozpatrzeniu stanowiska reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej. Nieodrzucenie sprzeciwu w ciągu 14 dni od dnia jego wniesienia jest równoznaczne z jego uwzględnieniem. Natomiast w sytuacji odrzucenia sprzeciwu pracownik w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia go o odrzuceniu sprzeciwu może wystąpić do sądu pracy o uchylenie zastosowanej wobec niego kary porządkowej.

Odwołanie członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, a rozwiązanie umowy o pracę

29/10/2014 ,

By Agnieszka Jakubowska - Gregier

With 0 comments

Członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w trakcie trwania kadencji zarządu może być odwołany w każdym czasie na podstawie uchwały zgromadzenia wspólników, przy czym umowa spółki może zawierać postanowienia ograniczające prawo odwołania członka zarządu, np. do ważnych powodów.

Uchwała o odwołaniu z funkcji członka zarządu spółki z o.o. jest skuteczna z chwilą jej podjęcia i powoduje natychmiastowe ustanie korporacyjnego stosunku członkostwa w zarządzie spółki, przy czym zauważyć należy, iż podjęcie takiej uchwały co do zasady nie prowadzi do automatycznego rozwiązania stosunku pracy będącego podstawą zatrudnienia na tym stanowisku (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 kwietnia 2011 roku w sprawie II PK 255/10).  W związku z powyższym, by móc rozwiązać umowę o pracę z członkiem zarządu niezbędne jest złożenie przez spółkę stosownego oświadczenia o wypowiedzeniu umowy o pracę, przy czym jako przyczynę wypowiedzenia umowy można wskazać odwołanie członka zarządu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 stycznia 2000 roku w sprawie I PKN 479/99 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 listopada 1997 roku w sprawie I PKN 388/97). Co więcej orzecznictwo dopuszcza zawieranie umów o pracę na okres pełnienia funkcji członka zarządu w spółce.

Warto również wskazać, iż wraz z odwołaniem z funkcji członka zarządu możliwe jest jednoczesne wypowiedzenie umowy o pracę lub jej rozwiązanie bez wypowiedzenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2002 roku w sprawie I PK 296/02 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 kwietnia 1999 roku w sprawie I PKN 3/99). Natomiast po podjęciu takiej uchwały oświadczenie o wypowiedzeniu umowy w imieniu Spółki musi zostać złożone wyłącznie przez zarząd, a nie radę nadzorczą czy pełnomocnika, który uprawniony jest do reprezentowania Spółki jedynie w umowach z członkami zarządu, albowiem w momencie złożenia takiego oświadczenia odwołany członek zarządu – pracownik nie posiada już tego statusu. W związku z powyższym w sytuacji, gdy zarząd był jednoosobowy wypowiedzenie umowy o pracę odwołanemu członkowi zarządu o ile nie zostało ono złożone wraz z odwołaniem będzie mogło zostać skutecznie złożone dopiero po powołaniu nowego zarządu.

Warto również wskazać, iż w przypadku rozwiązania z naruszeniem prawa umowy o pracę z członkiem zarządu spółki kapitałowej odwołanym na podstawie art. 203 § 1 lub art. 370 § 1 k.s.h. nie jest wyłączone roszczenie o przywrócenie do pracy (por. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2012 roku w sprawie III PZP 3/12).

Sprostowanie świadectwa pracy

18/09/2014 ,

By Agnieszka Jakubowska - Gregier

With 0 comments

Po ustaniu stosunku pracy, pracodawca zgodnie z art. 97 k.p. zobowiązany jest wydać pracownikowi świadectwo pracy, w którym zostaną zamieszczone informacje dotyczące okresu i rodzaju wykonywanej pracy, zajmowanych stanowisk, trybu rozwiązania albo okoliczności wygaśnięcia stosunku pracy, a także inne informacje niezbędne do ustalenia uprawnień pracowniczych i uprawnień z ubezpieczenia społecznego. Ponadto w świadectwie pracy zamieszcza się wzmiankę o zajęciu wynagrodzenia za pracę w myśl przepisów o postępowaniu egzekucyjnym. Na żądanie pracownika w świadectwie pracy należy podać także informację o wysokości i składnikach wynagrodzenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach.

W przypadku, gdy pracownik nie zgadza się z informacjami, zawartymi w świadectwie pracy powinien w ciągu 7 dni od daty otrzymania świadectwa pracy wystąpić z wnioskiem do pracodawcy o sprostowanie wadliwego świadectwa. W tym miejscu podkreślić należy, iż tryb sprostowania świadectwa pracy, który przewiduje kodeks pracy inicjowany jest wyłącznie na wniosek pracownika. Powyższe oznacza, iż na pracowniku spoczywa obowiązek sprawdzenia otrzymanego świadectwa pracy i w przypadku ujawnienia jakichkolwiek wadliwości, kwestionowanie świadectwa. Niniejszy obowiązek ma o tyle istotne znaczenie, iż w przypadku, gdy świadectwo pracy zawiera w sobie treści odbiegające od rzeczywistego stanu rzeczy, zaś pracownik takiego świadectwa nie kwestionował to musi on wspólnie z pracodawcą ponosić konsekwencje owej wadliwości świadectwa (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 lipca 2011 roku, sygn.. akt I PK 198/10).

W sytuacji, gdy pracodawca nie uwzględni wniosku pracownika to wówczas pracownik w ciągu 7 dni od zawiadomienia go o odmowie sprostowania świadectwa pracy, ma prawo wystąpić do sądu pracy z powództwem o sprostowanie świadectwa pracy. Co więcej pracownikowi oprócz roszczenia o sprostowanie świadectwa pracy, przysługuje (oczywiście w przypadku spełnienia przesłanek z art. 471 k.c.) dodatkowo roszczenie o odszkodowanie z tytułu wydania niewłaściwego świadectwa pracy, które przedawnia się w terminie 3 lat.

[like]

Choroba, a wypowiedzenie umowy o pracę

28/08/2014 ,

By Agnieszka Jakubowska - Gregier

With 0 comments

Co do zasady w trakcie choroby lub innej usprawiedliwionej nieobecności w pracy pracodawca nie może rozwiązać ze swoim pracownikiem umowy o pracę. Jednakże pracownik powinien pamiętać, iż ochrona pracownika przed wypowiedzeniem nie ma charakteru absolutnego i nieograniczonego w czasie, albowiem art. 53 § 1 k.p. przyznaje pracodawcy uprawnienie do rozwiązania umowy o pracę bez zachowania terminu wypowiedzenia, jeżeli niezdolność pracownika do pracy wskutek choroby trwa:  

a)  dłużej niż 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 6 miesięcy,  

b)  dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową.

Jednakże pracodawca nie może rozwiązać z pracownikiem umowy o pracę bez wypowiedzenia  po stawieniu się pracownika do pracy w związku z ustaniem przyczyny nieobecności. W związku z powyższym jeżeli po ustaniu choroby pracownik stawi się w zakładzie pracy gotowy do wykonywania swoich obowiązków to wówczas uprawnienie pracodawcy do rozwiązania umowy bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 § 1 k.p. przestaje być aktualne.

Jeżeli jednak nieobecność pracownika na skutek choroby przekracza terminy, o których mowa w art. 53 1 k.p. to wówczas pracodawca może podjąć decyzję o rozwiązaniu z takim pracownikiem umowy o pracę bez zachowania terminu wypowiedzenia.

Należy pamiętać, iż od każdego wypowiedzenia pracownikowi przysługuje odwołanie do sądu pracy. Pracownik, w opinii którego doszło do niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę ma prawo złożyć pozew do sądu pracy o przywrócenie do pracy lub o odszkodowanie z tytułu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy pracy.

Jednakże należy mieć na uwadze, iż w sprawie o przywrócenie do pracy pracownika, zwolnionego z niej bez wypowiedzenia na podstawie art.  53 § 1 lit. b) k..p wskutek choroby trwającej dłużej niż okres pobierania zasiłku chorobowego, sąd pracy jest związany decyzją ZUS w przedmiocie ustalenia prawa pracownika do tego zasiłku (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 sierpnia 1975 roku w sprawie I PZP 31/75, publ. OSNCP Nr 4/1976). Powyższe oznacza, iż w przypadku wydania przez organ rentowy decyzji odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego na skutek wykorzystania zasiłku w wymiarze 182 dni (ewentualnie 270 dni) sąd związany jest tymi ustaleniami i nie może dokonać własnej oceny przysługiwania prawa do zasiłku chorobowego. Związanie sądu taką decyzją ma o tyle istotne znaczenie, iż w przypadku niekorzystnej dla pracownika decyzji sąd oddali roszczenie pracownika o przywrócenie do pracy lub o odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 § 1 lit. b k.p. , chyba że pracodawca rozwiązując z pracownikiem umowę o pracę naruszył inne przepisy aniżeli przepis art. 53 § 1 lit. b k.p.

Jednocześnie w przypadku, gdy organ rentowy nie rozstrzygnął w formie decyzji o uprawnieniach pracownika do zasiłku chorobowego to wówczas postępowanie przed sądem pracy powinno ulec zawieszeniu na podstawie art. 177 § 1  pkt 3 k.p.c. do czasu rozstrzygnięcia przez właściwy organ ZUS wniosku o ustalenie uprawnień do zasiłku chorobowego.

W związku z powyższym w interesie pracownika, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 § 1 lit. b k.p. jest uzyskanie decyzji o przysługiwaniu mu zasiłku chorobowego, albowiem w przeciwnym razie jego roszczenie o przywrócenie do pracy lub odszkodowanie ulegnie oddaleniu jako niezasadne.