Przebaczenie zdrady, a rozwód z winy małżonka

We wcześniejszym wpisie Zdrada, a rozwód z winy wskazano, że zdrada jest jedną z najczęściej występujących przyczyn rozkładu pożycia małżeńskiego. Jak zatem wygląda sytuacja, jeżeli współmałżonek przebaczył zdradę? Czy można powoływać się procesie rozwodowym na zdradę przebaczoną? Odpowiedzi należy szukać w orzecznictwie i literaturze, bowiem Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie normuje tej problematyki.

Definicja przebaczenia

Przebaczenie definiuje się jako puszczenie w niepamięć złych czynów, których dopuścił się jeden ze współmałżonków. Instytucja ta może niekiedy odegrać bardzo istotną rolę w procesie rozwodowym. Często bowiem zdarza się, że zdrada zostaje wybaczona, małżeństwo trwa dalej, zaś po pewnym czasie wspólne pożycie nie wytrzymuje próby czasu. Wówczas to powstaje problem, czy małżonek, który przebaczył zdradę, może powoływać się na nią w trakcie rozwodu.

Ponowna zdrada

Należy pamiętać, że przebaczenie zdrady powinno nastąpić pod warunkiem poprawy zachowania drugiej strony. W przypadku zaś ponownego uchybienia tego samego lub innego rodzaju małżonek może powoływać się na krzywdy już wybaczone (orz. SN z 21.5,1950r., Wa 255/49, DPP 1950, Nr 5, s.51). Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie nadaje przebaczeniu charakteru okoliczności wyłączającej możność powoływania się na cudzołóstwo jako na przyczynę rozkładu pożycia małżeńskiego. Z samego faktu przebaczenia nie wynika jeszcze, jakoby w żadnym razie przebaczone uchybienia nie mogły się już w rozumieniu art. 56 § 1 KRO przyczyniać do późniejszego rozkładu (orzeczenie SN z dnia 23.03.1956r., sygn. akt: III CR 347/55). Ponadto, wskazuje się, że nie można domagać się od współmałżonka przebaczenia zdrady małżeńskiej. W wyroku z 18.2.2010 r. (I ACa 29/10, niepubl.) SA w Katowicach stwierdził: „pozwany naruszył podstawową dla istnienia małżeństwa zasadę wierności. Nie może domagać się, w sytuacji odmowy przebaczenia ze strony powódki, uznania jej współwinną”.

Pozorność przebaczenia

Sąd powinien zbadać, czy przebaczenie zdrady nastąpiło faktycznie czy tylko pozornie oraz czy czyn puszczony w niepamięć nie miał żadnego wpływu na rozkład pożycia małżonków. Często zdarza się bowiem, że przebaczone zachowania mogą stanowić współprzyczynę rozkładu pożycia. Sam fakt utrzymywania przez małżonków po rozłamie małżeństwa stosunków towarzyskich i udzielanie sobie pomocy materialnej nie świadczą samo przez się o przebaczeniu. Sąd zobowiązany jest zatem wyjaśnić rzeczywiste przyczyny rozkładu pożycia i w oparciu o te ustalenia wydać orzeczenie o winie.

Autorem wpisu jest Pani Eliza Błachnio